Als één kind niet gelukkig is, is niemand gelukkig

De Japanse Levensles. (filmpje 50 minuten)

recept voor geluk - Laat anderen in je hart leven

Laats werd ik gewezen op het boek ‘Levenslessen van meester Kanamori’ waarin Toshiro Kanamori zijn levenslessen beschrijft. Eén belangrijk uitgangspunt springt eruit: als één kind niet gelukkig is, is niemand gelukkig. Kanamori wil dat leerlingen gelukkig zijn en dat is eigenlijk de basis van zijn lesgeven. Hij moedigt kinderen aan plezier te hebben en te genieten van het leven. Een bron van inspiratie voor het onderwijs en ook voor het zwemonderwijs.

Respect

Waar het volgens Kanamori wezenlijk om gaat in het onderwijs -en hoe je van je klas en van je school een hechte gemeenschap kunt maken- is respect voor de rechten van kinderen, voor hun kracht en hun mogelijkheden. Kinderen als volwaardige leden van de gemeenschap hun rol zien vervullen. En wat blijkt dan? Ze beschikken over competenties waar je als volwassene jaloers op kunt worden. Kanamori geeft antwoord op de vraag wat de opdracht van het onderwijs moet zijn: leerlingen voorbereiden op het leven, met aandacht voor het individu, de ander én het collectief. Zijn recept voor geluk is dat kinderen zowel hun eigen sterke kanten als die van hun vrienden moeten bevestigen.

Basisprincipes

Kanamori hanteert een aantal belangrijke basisprincipes:

• Kinderen moeten goed eten en de waarde van voedsel kennen
• Kinderen mogen er zijn met hun eigen unieke gevoelens
• Kinderen mogen het lot van hun eigen leven bepalen
• Kinderen moeten vrij gemaakt worden van de verwachtingen van hun ouders
• Kinderen moeten kind mogen zijn
• In plaats van de gemoederen te sussen, laat Kanamori het verdriet er helemaal zijn. Hij geeft bewust ruimte aan het probleem en vanuit daar ontstaat een grote kracht. Het is belangrijk dat leerlingen met elkaar praten en huilen, elkaar troosten en verbonden voelen met elkaar. Niet door tegen problemen te vechten, maar door ze te accepteren voor wat ze zijn. Kanamori wilde kinderen die zelf konden nadenken en goed voor zichzelf en anderen kunnen zijn.

Kanamori

• Kanamori studeerde pedagogiek en filosofie aan de universiteit van Kanazawa. In 1997 ontving hij een onderwijsprijs voor zijn werk en filosofie. Na de Eerste Wereldoorlog had de Japanse overheid één onderwijssysteem. Dezelfde boeken, dezelfde trainingen. De mensen werd de wil van de overheid opgelegd. Enkele ‘vrije leerkrachten’ onttrokken zich aan dat systeem, maar zij werden tijdens de Tweede Wereldoorlog allemaal opgepakt. Kanamori is één van de weinigen die na de Tweede Wereldoorlog de lijn van de ‘vrije leerkrachten’ heeft voortgezet.